نداشته‌های خوب کتاب درسی زبان

نداشته‌های خوب کتاب درسی زبان

کتاب درسی زبان انگلیسی که در دورۀ دوم متوسطه (نظام جدید) تدریس می‌شود، با نقاط و نکات قابل‌توجه، نیاز به شفاف‌سازی دارد تا دانش آموزان، مشاورها و دبیران این درس بتوانند با اطلاع از آن‌ها، سریع‌تر و موثرتر به اهداف آموزشی خود برسند. 

این ویژگی‌ها در دو بخش قابل دسته‌بندی هستند:

ویزگی‌های مثبت از نداشته‌ها

ویژگی‌های مثبت از داشته‌ها

ویزگی‌های مثبت از نداشته‌ها

برخی از شما با کتاب‌های منبع تدریس آموزشگاه‌های زبان آشنایی دارید و متوجه شباهت (ظاهری و ساختاری) کتاب درسی با کتاب‌هایی مانند Interchange شده‌اید؛ که واژگان و تصاویر رنگی و البته ساختار آموزشی خاص خود را دارد.

این یعنی کتاب در مقابل آنچه که قبل‌تر بوده، گام‌هایی جدی و جدیدی را برداشته تا با مخاطبان خود ارتباط موثرتری برقرار کند. اما آنچه که کتاب درسی ندارد:

فرهنگ لغات پایان هر درس.

واژگان لغات پایان کتاب.

از نداشته‌های کتاب می‌گویم که نقطۀ قوت آن است. چون رویکرد آموزشی کتاب را می‌رساند؛ یعنی «آموزش درست زبان انگلیسی در قالب جمله و متن». 

این سبک آموزشی در بخش گرامر هم وجود دارد؛ یعنی برای یادگیری واژگان و گرامر شما را ابتدا با متن انگلیسی درگیر می‌سازد تا از تکنیک WARM UP استفاده کند.

UP WARM چیست؟

ورزشکاران به گرم کردن اولیه پیش از تمرین اصلی WARM UP می‌گویند. معادل این گرم کردن ورزشی در آموزش «نرمش ذهنی» است؛ یعنی کتاب درسی یا آموزگار، برای دانش آموزان ابتدا مقدماتی را می‌چیند تا پیش‌زمینه‌ها و حدسیاتی از موضوع موردبحث را در ذهن او ایجاد کند. با این کار در زمان طرح موضوع اصلی، ذهن یک‌باره با حجم وسیعی از اطلاعات جدید روبرو نمی‌شود، بلکه به نوعی انتظار این مطالب را می‌داشته. اینجا دقیقا همان جایی است که می‌گویند «ذهن از مطالعه و یادگیری لذت می‌برد» چرا که او را تشنه یادگیری ساختیم.

سَبک سنتی

تکنیک warm up در مقابل روش سنتی آموزش است که همۀ اطلاعات را بدون مقدمه و یک‌باره به دانش‌آموزان ارائه میکند. اگر بخواهم تأثیر و کارکرد این روش را به زبان ساده بگویم تمثیلی از این بهتر سراغ ندارم: بدون WARM UP همان اتفاق برای ذهن شما می‌افتد که برای ورزشکار در حالت شروع به تمرین اصلی بدون نرمش و گرم کردن رخ می‌دهد.

  در کتاب درسی WARM UP

تکنیک WARM UP در کتاب درسی با عنوان Get Ready برای واژگان بیان‌شده و برای گرامر همان متنی است که در آن کلمات رنگی یا برجسته شده، به عنوان راهنمای موضوع گرامر عمل می‌کنند. 

کتاب زبان انگلیسی نظام جدیدکتاب زبان انگلیسی نظام جدید

داشتههای مفید کتاب

در این بخش از ویژگی کتاب درسی، نکاتی را می‌خوانید که کتاب درسی آن‌ها را دارد و می‌توانید از آن استفاده کنید؛ در مطالعه و تدریس خودتان!

آموزش تصویری

تصویرسازی و جمله‌سازی از واژگان مهم هر درس، نوعی آموزش تصویری است که در دروس زبانی بسیار پرکاربرد و مفید است. این ویژگی به ذهن‌ فرصت می‌دهد با حدس زدن معنی واژه از دل تصویر، با آن ارتباط برقرار کنید و مهم‌تر این‌که «نرمش ذهنی» خود را انجام دهد.

آموزش واژه در دل جمله

یعنی به شما جمله داده‌  شده تا هر واژه را در دل جمله ببینید و بخوانید:کتاب زبان انگلیسی نظام جدید

دستاوردهای آموزش تصویری

از آموزش تصویری می‌توانید این مهارت‌ها و توانایی‌های را به‌دست بیاورید:

1) متن‌خوانی انگلیسی

در واقع چشم شما به جملات و متن کوتاه و بلند انگلیسی عادت می‌کند. این مهارت بیشتر برای دانش آموزانی ضروری است که از دیدن متن انگلیسی نوعی هراس دارند که رغبتی برای شروع خوانش آن را ندارند.

2) تندخوانی

«زمان» در کنکور مهم‌ترین رقیب شماست. با متن‌خوانی، تکنیک «چشم‌خوانی» شما تقویت می‌شود که منجر به «تندخوانی» می‌شود.

3) ساختار شناسی دستور زبان

یعنی می‌توانید با معنی هر کلمه در جمله، نقش دستوری-گرامری آن را هم در جمله ببینید. به نوعی مصداق هر نکته یا موضوع گرامری  را در جمله ببینید.

4) قدرت و شجاعت حدس کلمۀ بعدی

حدس زدن در سوالات زبان انگلیسی بیش‌تر از آنکه «دانش» بخواهد، «شجاعت» می‌خواهد. بادیدن و خواندن زیاد جملات و متون مختلف انگلیسی به این جسارت و شجاعت در حدس زدن خواهید رسید.

چگونه از این ویژگی ها استفاده کرد

البته که دو گروه مخاطب اصلی کتاب، می‌توانند از ویژگی‌های گفته شده استفاده کنند؛ یعنی دانش آموزان و دبیران. 

دبیران

دبیرهای زبان انگلیسی با تکنیک‌ها و روش‌های تدریس که در تجربه و دانش خود دارند، می‌توانند به خوبی از این موضوعات به نفع تدریس خود و پیشرفت کلاس‌شان استفاده کنند. اگرچه در هر حال می‌توانند از فیلم‌ها، کارگاه‌ها و همایش‌های روش تدریس که ویژۀ این درس برگزار شده، استفاده‌های بیشتری ببرند. مرکز ترویج علوم انسانی، برگزار کننده همایش‌های علوم انسانی از برگزار کنندگان این آموزش‌هاست. 

دانش آموزان و کنکوریها

این ویژگیها برای دانش آموزان معانی جدیتری دارد. منظورم این است وقتی کتاب شما بخشی به نام واژگان پایان درس و پایان کتاب ندارد، یعنی از شما می‌خواهد دیگر زبان انگلیسی را واژه محور یاد نگیرید بلکه باید جمله و متن را بخوانید و بیاموزید.

دیگر این که وقتی کتاب این طور به آموزش واژگان پرداخته (در درل جمله و با تصویر سازی و تکنیک های خاص خود) می‌طلبد دانش آموزان از این‌ها استفاده کنند. گروهی از دانش آموزان که وضعیت ضعیفی در این درس دارند، قطعا می‌توانند قدم به قدم با کتاب درسی پیش بروند و به نتیجه‌های خوبی برسند. گروه دیگر هم که وضعیت بهتری دارند، این نکته را مدنظرشان داشته باشیند: زبان انگلیسی، یک درس زبانی است. درس زبانی را باید متناسب اصول آن آموخت. مهم‌ترین اصل این است که «واژه در جمله، شخصیت و معنا پیدا می کند» پس باید جمله و متن بخوانند که از دل آن به واژگان جدید برسند. 

اگر در وضعیت صفر یا منفی درس زبان انگلیسی هستید، این مطلب را ویژه شما نوشته‌ام: زبان انگلیسی کنکور از صفر تا دَه 

و اگر در وضعیتی متوسط یا خوب هستید، دو مطلب ویژه شما این‌ها هستند: 

چگونه زبان کنکور را 40درصد بزنید و چگونه زبان کنکور را 100 بزنید

 

موفق باشید وبمانید

0 نظر

نظر شما چیست؟